Site açılış tarihi: 27 Kasım 2012
Geçen ayki Günlük ort. ziyaret: .. 118
Ay içinde en yüksek ziy sayısı: .158
Geçen ayki ziyaretçi sayısı: . 3537 (kasım 2022)
Toplam ziyaretçi sayısı: 815 500

Kitaplar » Su Ürünleri Yetiştiriciliği » Sarıkuyruk Balığı Yetiştiriciliği



 SARlKUYRUK BALlGI YETİŞTİRİcİLİGİ

 
Bak yetiştiriciliğinin birçok dalında olduğu gibi sarıkuyruk üretiminde de öncülük yapan ülke japonya'dır. Bu bağın yetiştiriciliği üzerindekiİlk çalışmaların 1928 yılında bladığı bildirilmekte ise de esas gelişmeler 1960 yılından sonra olmuştur. Sarıkuyruk balığı Japonya haliçin yemeklik olarak çok önemli olan ve sashimi denilen çiğ bak eti üretiminde derli bir baktır. Sashimi (saşimi) yemeği balık etinin başta soya olmak üzere çeşitli soslar ile çiğ olarak yenilmesidir. Ayca Sushi (suşi) denilen ve yine pirinç ile çiğ balığın bileşiminden yapılan bir yemek yapımında da sarıkuyruk balığı eti kullanılır. Sarıkuyruk hlanmış veya kızartılmış olarak da tüketilir. Tuzlanmış ve kurutulmuş sarıkuyruk eti de Japonya'da beğenilen bir gıdar. Japonya'daki nüfus artışı ve ekonominin gelişmesi sonucu halkın iyi balık eti tüketimine yönelmesi, bu balığın zamanla pahalılmana neden olmuştur. Avcılığın zaman zaman azalması yetiştiriciliği teşvik etmiştir. Bu arada eskiden insan gıdası olarak değerlendirilen birçok küçük bağın, zenginliğin artması sonucu yemeklik olarak değer azalınca, bunların ucuz bir şekilde balık yemi olarak kullanılma olanağı da sarıkuyruk yetiştiriciliğini etkilemtir.
 
 
 
Doğada maksimum 96 cm. boy ve 13 kg. canlı ırğa ulaştıkları kaydedilmiştir. Normal ölçüleri ise 60 cm. boy ve 3-5 kg. canlı ağırktır. Kültür yetiştiriciliğinde ise 40 cm. boy ve 0,800-1 kg. en küçük pazarlama ölçüleridir. Vücudan . sırt smı siyahımsı mavi, karnı ise gümüşi beyazr. Sarı-yeşil renkli ve belirgin bir lateral hatta sahiptirler. 30-80 mm. uzunlukta olan yavrularda dikine 6 adet metalik sarı kahverengi ve 11 tane kırmızı kahverengi bant bulunur. Bu renkleri ile annelerinden biraz farkgönürler. Balıkların vücudu füze şeklindedir ve hafif yandan basıkr. Sırt yüzgeeinde 5 adet ışın bulunur. 30 cm. boya kadar olan küçük baklarda ise 6 adet ışın vardır. Bunların takriben 29 - 36 arası çük ışınlavardır. Anal yüzgeçte ise 1 adet esas ışın 17 ile 22 arasında ince ışın mevcuttur. Lateral hat üzerinde 210 ile 220 arası pul vardır
 
Sankuyruk bakları genelolarak ılık su balıklarıdır. Tayvvan'dan kuzeydeki Hokkaido Adasına kadar var olan ık Kuroshio akıntısı boyunca yayılmışlardır. Balıkların ilkbahar aylarında kuzeye dru göç ettikleri ve sonbaharda ters bir göç durumunun var olduğu izlenir. Ülkemizde yakın olarak Seriola sp. türünün Akdeniz'de var olduğu kaydedilmektedir. Bu balık üzerinde de benzer yetiştirme çalışmalarının yalabileceği düşünülür ise de Japonya'da olduğu gibi bol miktarda yavru yakalama olanaklarının varlığının önceden araştırılması ve bu konuda çaşmalar yalması gerekmektedir. Çünileride değinileceği gibi sarıkuyruk yetiştiriciliğinde yavru temini yakalama yolu ile sağlanmaktadır, Son yıllarda larva üretimi konusundaki çaşmalardan da olumlu sonuçlar alındığı gözlenmektedir.
 
 
Sakuyruk balıklarının yumurtaları pelajiktir. 1.15 ile 1.44 mm. çapındadır. Yumurta içerisinde 24-0,37 mm. çapında bir yağ damlacığı vardır. Yumurtalardan yavru çıkışı 18-24oC arası sıcaklıklarda 51 saat sürmektedir. Yumurtadan yeni çıkmış larvalarda boy uzunluğu 3,5 mm. dolaylarındadır, bu sıcaklığının 19-21oC ve tuzluluğun %19,1-19,3 olduğu bölgeler yavru barınmasının en fazla bulunduğu yerler olarak saptanmıştır. Bu değerleri bilmenin yararı, su koşullarını takip ederek yavru yakalanabilecek bölgelerin tesbitidir. Yumurtalardan çıkan milyar- larca larvanın akınlara kapılarak kuzeye doğru ilerlediği ve deniz üzerinde yüzen su yosunlarının bololduğu ayrıca, yavruların beslenmesinde önemli yer tutan zooplanktonların bol olduğu yerlerde barındıkları izlenir. Bu yosun kümeleri altında larvalar özellikle zooplanktonlardan Copepodsızs ile beslenerek 1,5 ile 15 cm. arasında boya kadar ulaşırlar. Bu boylardaki balıklara Japonya'da mojako averilir. Bu kelimenin mo kısmı yosun, jako kısmı ise yavru bak anlamına gelir. 15 cm 'yi geçen balıklar yosun kitlelerinden ayrılarak serbest olarak denizde yüzmeye ve ık denizlere açılmaya başlarlar. 4 cm. boydan itibaren balıklan gıdasında diğer bak yavruları önemli oranda yer almaya başlar. Büyük balıkların bca gıdası ise diğer küçük boylu, hamsi, sardalya ve istavrit gibi pelajik baklar ve yavrularıdır. Sarıkuyruk balıklarında yaşama süresinin 7 yıl dolaylarında olduğu saptanmıştır.
 
 
 
 
JAPONYA'DA SARI KUYRUK BALIGI YETİŞTİRİCİLİNİN DURUMU
 
Sarıkuyruk balıklarında ilk yetiştirme çaşmaları, 1928 yılında Kagawa Bölgesinde ele alınmıştır. Bu bölgelerde başarılı sonuçlar alınması üzerine yetiştiriciliğin diğer bölgelere süratle yayıldığı görülmüştür. 1938 yılında 300 ton olan üretim 1968 yılında 30.000 tona, daha son-raları 150.000 tona ulaşmış bulunmaktadır.
 
 
Sarıkuyruk bağı yettiriciliğindeki bu gelişime gerçekten ilgi çekicidir. Kısa sürede 300 tondan 150.000 tona ulaşan bir artış balık yetiştiriciliği açısından gelişmelerin ne şekilde olabileceğini gösterme bamından çok ümit vericidir. Bugün sarıkuyruk balığı yetiştirme çiftlikleri japonya'rıın orta lgelerinden güneye doğru
yaygınlmış bulunmaktadır. Özellikle su ve hava sıcaklığının daha yüksek olduğu güney bölgelerinde önemli yetiştirme merkezleri doğmuştur. Enime lgesi sarıkuyruk yetiştiriciliği bakımından Japonya'da önde gelmektedir. Yetiştirme çiftliklerinin artmış olması nedeni ile Japonya'da yın her mevsiminde sarıkuyruk balığının pazara sevk edildi görür. Bunun sonucudur ki sabitlenmiş bir fiyat garantisi de ortaya çıkmakta ve bu durumda yetiştiriciliği teşvik edecek güvenli bir yetiştiricilik ortamı doğmaktadır. Fakat yine de, yıl sonlarına doğru avcılık yolu ile sağlanan miktarın artması bu dönemlerde bir bolluk yaratır ve bir miktar fiyat ucuzlaması gölür ise de bu aylarda tüketimin de artması fiyatlarda bir dengeleme sağlar.
 
 
Sarıkuyruk balığı yetiştiriciliğinde safhalar şu şekilde özetlenebilir. Bu safhalar; bakçılarca yavruların yakalanması, yavru büyütme işletmeleri, ağ kafeslerde besi dönemi ve pazarlamadır
 
 
Japonya'da sarıkuyruk balığı yetiştiricilinin genel olarak üç şekilde uygulandığı söylenebilir. Bunlar, deniz kılarındaki koyların çevrilmesi yolu ile kazanılan yetiştirme alanları, ağ ile deniz yısında çevrilen alanlar ve ağ kafeslerdir. Özellikle ağ kafeslerde yetiştiricilik son llarda diğer yöntemlere oranla daha fazla artmıştır. Çünkü ağ kafeslerde üretimde, deniz suyunun ağın her tarafından girmesi mümkün olduğundan ve kontrol da diğer ntemlere göre çok daha kolay ve barılı olarak yapılabildiğinden tercih edilmektedir. Bunun sonucu ağ kafeslerin yaygınlaşmasında önemli artışlar olduğu izlenmektedir.
 
 
Bu yetiştirme yönteminden esinlenerek ülkemizde de ağ kafeslerde çipura ve levrek yetiştiriciliği çaşmalarında önemli barılar sağlanmıştır.
 
 
Japonya'da 2000 lı için deniz ürünleri yetiştiriciliğinin 1.220.000 ton olduğu bildirilmiştir. Bunun 260.000 tonu deniz balığıdır. Geri kalanı ise yosun ve kabuklu deniz canlılarıdır. Bu üretim içerisinde sarı kuyruk üretim mikterı 150.000 ton ile ilk sırayı almaktadır. Sarıkuyruk balıklarında istenen ağırlığın 4 kg. olduğu ve balıkların bu ağırlığa 18 ayda ulaştıklakaydedilmektedir. Geri kalan balıkların 80.000 tonu mercan, gerisi yassı baklar, balon ve ton balığıdır. Yavru temini: Sarıkuyruk balığı yetiştiriciliğinde üretimde kullalan yavruların çoğunluğu doğadan temin edilir. Japonya'da yavru balık yakalanması üzerinde önemli bir iş kolu gelişmiştir. Ergin yumurtalı sakuyruk balıkları erken ilkbaharda Mart ayları sırasında güneyde Okinawa Adası dolaylarında bulunurlar. ilkbaharda kuzeye doğru göç etmeye blarlar. isan ve Mayıs aylarında Japonya'nın güneyindeki Kyushu Adası kıyılarına ulaşan balıkların bu nemlerde yumurtladıkları görülür. Bu yılarda bololarak bulunan ve akıntılar ile hareket eden yosun kitlelerinin altlarında barınan yavrular buralardan, konu üzerinde ihtisaslaşş avcılarca milyonlarca yakalanır. Buralarda yakalanan yavrular yetiştiricilere satılır.
 
 
Sarıkuyruk balığı yavrularının yakalanması belirli kişilerce yapılır. Bu kilere devlet tarafından özel izin verilir ve yakalanabilecek yavru sayıları da belirtilir.
 
 
Yakalanan yavru bakların boyutlara re ayrılması önemli bir çalışma olarak ele alınır. Çünkü boylara göre sınıflandırma yapılmadığı taktirde %50'ye kadar ulaşan kayıp oranı ile
k
arşılmak mümkündür.